Câu hỏi: Chị Hoàn Thu H là kế toán của một công ty lớn, do sai phạm trong quá trình thực hiện nghiệp vụ kế toán nên bị bắt và đưa ra xử lý trước pháp luật. Vì muốn làm giảm nhẹ tội cho vợ nên anh Nguyễn ngọc Q (chồng của chị H) đã đưa một số tiền là 30 triệu đồng cho Thẩm phán chủ tọa phiên tòa. Tuy nhiên, kết quả buổi xét xử không diễn ra như gia đình mong muốn nên sau đó, Thẩm phán chủ tọa phiên tòa đã phải trả lại anh Nguyễn Ngọc Q toàn bộ số tiền trên. Hành vi của anh Q và Thẩn phán chủ tọa phiên tòa có phạm tội gì không nếu anh Q đã chủ động khai báo trước khi bị phát giác?

Trả lời: Theo Điều 289 Bộ luật Hình sự thì hành vi của anh Q cấu thành tội đưa hối lộ. Điều luật này quy định: Người nào đưa hối lộ thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ sáu năm đến mười ba năm: có tổ chức; dùng thủ đoạn xảo quyệt; dùng tài sản của Nhà nước để đưa hối lộ; phạm tội nhiều lần; của hối lộ có giá trị từ mười triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng; gây hậu quả nghiêm trọng khác (khoản 2). Ngoài ra, theo khoản 5 Điều luật này, anh Q còn có thể bị phạt tiền từ một lần đến năm lần giá trị của hối lộ. Tuy nhiên, nếu anh Q bị ép buộc đưa hối lộ mà chủ động khai báo trước khi bị phát giác, thì được coi là không có tội và được trả lại toàn bộ của đã dùng để đưa hối lộ. Nếu anh Q tuy không bị ép buộc nhưng đã chủ động khai báo trước khi bị phát giác, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự và được trả lại một phần hoặc toàn bộ của đã dùng để đưa hối lộ (khoản 6).

Theo Điều 279 Bộ luật Hình sự thì hành vi của Thẩm phán chủ tọa phiên tòa bị coi là tội phạm nhận hối lộ. Điều luật này quy định: Người nào lợi dụng chức vụ, quyền hạn, trực tiếp hoặc qua trung gian đã nhận hoặc sẽ nhận tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác dưới bất kỳ hình thức nào có giá trị từ hai triệu đồng đến dưới mười triệu đồng hoặc hai triệu đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây để làm hoặc không làm một việc vì lợi ích hoặc theo yêu cầu của người đưa hối lộ, thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm: gây hậu quả nghiêm trọng; đã bị xử lý kỷ luật về hành vi này mà còn vi phạm; đã bị kết án về một trong các tội phạm tham nhũng, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm (khoản 1). Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ bảy năm đến mười lăm năm: có tổ chức; lạm dụng chức vụ, quyền hạn; phạm tội nhiều lần; biết rõ của hối lộ là tài sản của Nhà nước; đòi hối lộ, sách nhiễu hoặc dùng thủ đoạn xảo quyệt; của hối lộ có giá trị từ mười triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng; gây hậu quả nghiêm trọng khác (khoản 2)...

Căn cứ vào các quy định trên và tình tiết của vụ án, hành vi của anh Q cấu thành tội đưa hối lộ. Tuy nhiên, nếu anh Q bị ép buộc đưa hối lộ mà chủ động khai báo trước khi bị phát giác, thì được coi là không có tội và được trả lại toàn bộ của đã dùng để đưa hối lộ. Hành vi của Thẩm phán chủ tọa phiên tòa bị coi là tội phạm nhận hối lộ.

Trân trọng!